Szkolenia bizesowe, nlp w biznesie :: Polski Instytut NLP

Menu główne
PI NLP dla biznesu
Oferta
O nas
Klienci
Artykuły
My w mediach
Kontakt
Najbliższe szkolenia otwarte
Trener Doskonały
Trening trenerów
Narzędzia w coachingu
Zobacz również

NLP
 
Polski Instytut NLP zaprasza na Coaching  
 
Szybkie czytanie
Neuro-Lingwistyczne Programowanie w biznesie - Benedykt Peczko

Image

Benedykt Peczko

 

Neuro-Lingwistyczne Programowanie w biznesie

[Jest to wersja „reżyserska”, czyli pełen tekst artykułu, którego skrócona wersja została opublikowana w Gazecie Prawnej nr 92 (1457), 12 maja 2005 r.]

   Neuro-Lingwistyczne Programowanie (NLP) to system wywierania wpływu na siebie i innych, który rozwija się od ponad 30 lat i  na stałe wszedł do słownika psychologii, edukacji, biznesu, różnych systemów samorozwoju i innych dziedzin. Skąd tak szerokie zainteresowanie i zastosowanie NLP? Odpowiedzią jest geneza tego systemu, która przypadła na lata 70. XX w. charakteryzujące się silną tendencją do interdyscyplinarnych badan nad funkcjonowaniem ludzkiego umysłu. NLP jest właśnie owocem tego rodzaju poszukiwan. Dlatego chociaż jako jego twórców zwykle wymienia się dwóch Amerykanów – informatyka Richarda Bandlera  i lingwiste Johna Grindera, to należy dodać tutaj nazwiska wielu innych osób, które bezpośrednio i pośrednio przyczyniły się do powstania i rozwoju NLP. Czołowe miejsca wśród nich zajmują Noam Chomsky, jeden z najbardziej rewolucyjnych lingwistów naszych czasów, Gregory Bateson, antropolog słynny ze swoich badan nad porozumiewaniem się i uczeniem, Albert Bandura, psycholog badający uczenie się oparte na modelowaniu, specjaliści w dziedzinie cybernetyki – Pribram, Galanter i Miller, a także nasz rodak Alfred Korzybski, matematyk, filozof, twórca semantyki ogólnej.

   Zagadnienie, które legło u podstaw NLP, dotyczyło ukrytych, nieuświadomionych wzorców myślenia, zachowania i komunikowania sie stosowanych przez „mistrzów” wywierania wpływu. W centrum zainteresowania Bandlera i Grindera znalazło się kolejno troje najsłynniejszych psychoterapeutów lat 70. – twórca psychoterapii Gestalt, Frederick Perls, „pierwsza dama” terapii rodzin, Virginia Satir i hipnoterapeuta Milton H. Erickson. Ponieważ mimo różnic metodologicznych, teoretycznych, filozoficznych i osobowościowych wszyscy ci eksperci uzyskiwali w swojej pracy imponujące i porównywalne ze sobą efekty, Bandler i Grinder postawili hipotezę, że istnieje jakiś zespół wspólnych im, nieznanych czynników (zachowań werbalnych i niewerbalnych), stosowanych przez nich wszystkich i decydujących o ich skuteczności. Po wieloletnich badaniach tego tematu udało się twórcom NLP rozpoznać owe wzorce i następnie opracować w sposób pozwalający łatwo i przystępnie uczyć ich innych ludzi. Podobne, choć nieświadomie stosowane umiejętności, odkryto następnie u przedstawicieli innych profesji, takich jak biznes, prawo czy edukacja. W połowie lat 70. opracowany w ten sposób system zaczął być znany jako Neuro-Lingwistyczne Programowanie.

   Nazwa ta z jednej strony odzwierciedla po prostu obszary zainteresowania jej twórców, z drugiej zaś adekwatnie i zwie?le definiuje to, czym jest NLP. Jeden z czołowych przedstawicieli tego systemu, Robert Dilts wyjaśnia, że NLP bada automatycznie i nieświadomie dokonujące sie w nas „programowanie, będące wynikiem interakcji pomiędzy mózgiem (neuro), językiem (lingwistyczne) i ciałem, prowadzące zarówno do efektywnego jak i nieskutecznego działania”. Wiedza tego rodzaju pozwala następnie wyeliminować to, co nieskuteczne i stosować to, co zostało już sprawdzone w praktyce. NLP jest zatem systemem skrajnie pragmatycznym. Nie zostało wymyślone na podstawie lektur, dyskusji i teoretycznych rozważań, ale raczej „podpatrzone” u ekspertów. Odkrycia i wiedza teoretyczna różnych dziedzin nauki pozwoliły natomiast uporządkować te dane obserwacyjne w przyswajalny przez innych sposób. Jest to duża „droga na skróty”, bo ucząc sie NLP poznajemy od razu to, co już wypróbowali (a nawet doprowadzili do mistrzostwa) inni, nie musimy natomiast wyważać przysłowiowych drzwi, metodą własnych prób i błędów (często kosztownych) poszukując na przykład rozwiązań naszych problemów.
 
   W jakich obszarach biznesu NLP znajduje zastosowanie? Wszędzie tam, gdzie mamy do czynienia z komunikacją i interakcjami ludzkimi. A wiec w dziedzinach takich jak komunikacja w firmie, obsługa klienta, negocjacje i mediacje, rozwiązywanie konfliktów, praca zespołowa i zarządzanie zespołami oraz szkolenia indywidualne i grupowe. Jest jednak wiele innych obszarów, gdzie ważne jest przekazywanie informacji, zarówno werbalnej jak i niewerbalnej, gdzie narzędzia NLP znajdują bezpośrednie zastosowanie: szeroko rozumiana sprzedaż, reklama i marketing, a także wszelkiego rodzaju prezentacje.

   NLP uczy także metod, które można stosować w celu usprawnienia własnego funkcjonowania, poprzez pełniejsze „zarządzanie” swoimi wewnętrznymi zasobami: wiedzą, umiejętnościami, doświadczeniem, kreatywnością, intuicją i tym podobnymi, a także rozwijanie nowych. Jeśli potrzebujemy skutecznych sposobów kontrolowania emocji, osiągania optymalnych stanów mobilizacji, motywowania siebie, podejmowania decyzji, sprawnego zarządzania czasem, redukcji stresu, twórczego myślenia, to znajdujemy je w NLP.

   Jako przykład we?my przydatność NLP w działach reklamacji. Powszechną trudnością pracowników tych działów są wzburzone emocje klientów. Porozumiewanie się w takich chwilach nie jest proste, ponieważ kwestie merytoryczne łatwo stają się wówczas drugoplanowymi, a ich miejsce zajmują uczucia złości, zniecierpliwienia, doznanej krzywdy, oburzenia itp. NLP dysponuje metodami, które pozwalają budować i utrzymywać wystarczająco dobry kontakt nawet w tak trudnych sytuacjach, i nawet wtedy, gdy problemy merytoryczne nie od razu dają się rozwiązać. Poprzez odpowiednią strukturę wypowiedzi i komunikacje niewerbalną (mowę ciała, sposób mówienia) pracownik znający NLP potrafi nie tylko podtrzymać komunikacje, ale też spowodować uspokojenie klienta i poprowadzenie rozmowy w kierunku konstruktywnego rozwiązania. A wiadomo przecież jak ważne jest zadowolenie klienta, jeśli nie z oferty, to przynajmniej ze sposobu, w jaki jest obsługiwany. Zaspokojonych zostaje wtedy kilka jego podstawowych potrzeb psychologicznych – bycia wysłuchanym i zaakceptowanym oraz potrzeba szacunku ze strony innych, tym bardziej w przypadku poczucia doznanej krzywdy.

   Pracownik działu reklamacji z powyższego przykładu może również pomóc sobie samemu. Silne reakcje emocjonalne innych łatwo generują podobne u nas samych. Powstaje wtedy pętla sprzężenia zwrotnego, która w efekcie prowadzi do eskalacji agresji i – w najlepszym przypadku – do zerwania kontaktu. Dzięki zastosowaniu metod takich jak desynchronizacja, dysocjacja, przeformułowanie i kotwiczenie pracownik może zachować pozytywny stan wewnętrzny i pełen dostęp do swoich wewnętrznych zasobów nawet w skrajnie trudnych sytuacjach. Dla przeciętnego czytelnika nazwy tych metod zapewne brzmią abstrakcyjnie. Nie sposób jednak opisać je tu dokładniej, ponieważ ich zrozumienie, wymaga doświadczenia ich w praktyce. Z tego zresztą powodu tak trudno nauczyć się NLP z książek.

   Inny przykład. Członek zarządu dużej korporacji mimo swojego długoletniego doświadczenia zawodowego boryka się z kryzysem motywacji. Odkłada na później ważne decyzje, unika wystąpień publicznych, czuje niechęć do wykonywanej pracy. Jego umysł nieświadomie i automatycznie stosuje wadliwą strategie motywowania siebie. Myśląc o przyszłych zadaniach tworzy obrazy potencjalnych trudności. Rzecz w tym, że ludzki organizm reaguje na fantazje tak samo jak na rzeczywistość fizyczną – efekty fizjologiczne są takie same: napięcie, niepokój, odruch ucieczki. NLP pozwala rozpoznać takie destruktywne strategie i zastąpić je nowymi. Dokonuje sie wówczas niejako „przeprogramowanie” dotychczasowych ograniczających wzorców, a w efekcie następuje wzrost motywacji do działania i jego większa wydajność. Dalszą konsekwencją jest nie tylko wzrost efektywności działania, ale również satysfakcji z pracy.
 
   Doceniając opisane przed chwilą możliwości, kursy NLP dla swoich pracowników organizują zarówno duże, jak i małe firmy. Niekiedy szkolone są całe działy (np. handlu, reklamy itp.), czasami grupy pracowników określonego szczebla (np. kierownicy działów), a czasem w szkoleniach biorą udział właściciele małych i średnich firm. Jeśli chodzi o branże, to nie ma reguł. Szkolenia z NLP zamawiają zarówno firmy farmaceutyczne, informatyczne, ubezpieczeniowe, reklamowe, poligraficzne, sieci sklepów, czy zakłady energetyczne.

   Popularność tego rodzaju szkoleń zmieniała sie stopniowo od dużej otwartości i entuzjazmu, poprzez rozczarowania wynikające z nadmiernych obietnic niektórych ośrodków NLP, po niechęć i odrzucenie z powodu manipulacyjnego stylu zastosowania NLP przez prowadzących zajęcia. Obecnie stosunek firm do NLP wydaje się być spolaryzowany. Cześć absolwentów szkoleń NLP, która najbardziej ucierpiała z powodu jego nieetycznego i nieprofesjonalnego wykorzystywania i prezentowania, nie chce więcej o nim słyszeć. Osoby takie przy okazji zniechęcają potencjalnych zainteresowanych. Z drugiej jednak strony rzetelna wiedza o NLP jest coraz bardziej powszechna na całym świecie, wiec również polski biznes nie może jej lekceważyć. Na przykład Koncern Fiata przeszkolił we Włoszech w zakresie NLP wszystkich swoich menedżerów wyższych szczebli (ten kilkuletni program był współrealizowany i nadzorowany przez samego Roberta Diltsa). Podobne kilkuletnie przedsięwzięcie zostało zrealizowane przez francuski Telekom. W Niemczech lista ośrodków szkolących w NLP jest tak duża, że jej opublikowanie wymagałoby opracowania grubej książki. Wobec tego wyobraźmy sobie polskich biznesmenów, na przykład negocjujących z zachodnimi kolegami, dla których NLP jest integralnym elementem ich wykształcenia. Nie chodzi tylko o przewagę którejś ze stron w zakresie umiejętności i siły wpływu, ale także o poziom ogólnej kultury psychologicznej, o swego rodzaju symetrie w tym obszarze. Wiele firm zdaje sobie z tego sprawę i obecnie cześć szkoleń jest przez nie wybierana właśnie ze względu na wykorzystywane w nich metody NLP.
 
   Ten, czyją motywacją do wyboru takiego kursu była chęć poznania praktycznych narzędzi, możliwych do zastosowania w swojej codziennej aktywności i w ogóle życiu, szybko się przekonuje, że dokonał właściwego wyboru. Samo szkolenie ma charakter warsztatowy, to znaczy, że jego podstawą są ćwiczenia, trenowanie nowych umiejętności. Nawet jeśli czasem wymagają one obszerniejszego omówienia, cześć „wykładowa” spełnia tylko role wprowadzającą, porządkującą i podsumowującą. Uczestnicy najpierw zapoznają sie z najprostszymi, podstawowymi technikami i wiedzą, po czym opanowują stopniowo coraz bardziej zaawansowane metody oraz ich możliwe zastosowania. Szkolenia poświęcone wybranym tematom mogą trwać 2-3 dni. Kursy certyfikacyjne (Praktyk i Mistrz NLP) obejmują 5 modułów po 4-5 dni.
 
   Jak już wspomniałem, nie sposób nauczyć sie NLP z książek, warto jednak z nich korzystać, by dowiedzieć się więcej nt. jego historii, czołowych reprezentantów, a także zainspirować się prostymi metodami do samodzielnego zastosowania. Wprawdzie lekturę często utrudniają polskie przekłady dokonywane zwykle przez osoby nie znające ani terminologii, ani tym bardziej praktyki NLP, ale i tak można polecić co najmniej kilka tytułów. Najlepszą pozycją poświęconą historii powstania NLP oraz jego podstawowych odkryć jest „Przygoda z komunikacją” Wolfganga Walkera, wydana przez Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne. Więcej o poszczególnych działach i metodach NLP można znaleźć we „Wprowadzeniu do NLP” Josepha O’Connora i Johna Seymoura (Wyd. Zysk i S-ka). Książki na temat zastosowania NLP w biznesie to

  • Joseph O’Connor, John Seymour: NLP - szkolenie menedżerów i trenerów. Zysk i S-ka
  • Joseph O’Connor, Robin Prior NLP i skuteczne sprzedawanie. Zysk i S-ka
  • Genie Laborde: Magia przywództwa. Motywowanie i komunikacja w biznesie. Wyd. CKL
  • David Molden: Zarządzać z mocą NLP. Wyd. Prof. Szkoły Bizn. 

 
Można też polecić praktyczne podręczniki z zestawami ćwiczeń do własnego zastosowania:

  • NLP- nowa technologia osiągania sukcesów. Wyd. Medium
  • Harry Alder: NLP - umiejętność realizowania marzeń. Wyd. Ravi
  • Harry Alder, Beryl Heather: NLP w 21 dni. Wyd. Rebis
  • Ian McDermot, Wendy Yago: Trening NLP. Wyd. Rebis 

 
Obecnie Polski Instytut NLP w Warszawie przygotowuje wydanie jednej z ostatnich książek czołowego eksperta w tej dziedzinie, wspomnianego już Roberta Diltsa, pt. Od przewodnika do inspiratora, czyli coaching przez duże”C”, stanowiącej podsumowanie jego dotychczasowego dorobku.. Dilts był jednym z pierwszych współpracowników Bandlera i Grindera, a po roku 80. autorem wielu stosowanych dziś powszechnie modeli i metod NLP.

 
Copyright 1998-2008 Polski Instytut NLP. Wszelkie prawa zastrzeżone. - Tel./Fax. 022 832 01 04 ; Ul. Schulza 3, Warszawa 01-682